Znajdź na stronie

Działalność częściowo odpłatna

Bezpłatna pomoc specjalistyczna


Stowarzyszenie dla Rodzin realizuje różnorodne formy bezpłatnej pomocy specjalistycznej: psychologiczno – pedagogicznej dla dzieci, młodzieży, rodziców, rodzin oraz dla dorosłych.

Zaproszenie

Na bezpłatne zajęcia. Do pobrania i podpisania w instytucji kierującej.

Informator lokalny

„Gdzie szukać pomocy, Gdzie spędzać wolny czas”

Projekty aktualnie realizowane

  • stART – warsztaty artystyczne, animacyjne i z ekspresji twórczej

    Nazwa projektu: stART

    od 01.09.2022 do 16.08.2023

    Biuro Edukacji Miasta Stołecznego Warszawy

    Działania projektowe przewidziane są dla dzieci i młodzieży w wieku szkolnym (SP) z terenów Warszawy (uczęszczających do szkół na terenie Warszawy). Pośrednimi odbiorcami działań stają się także rodzice i opiekunowie uczestników i uczestniczek projektu oraz społeczność lokalna.

    Zajęcia planowane są na terenie Warszawy, w tym w ośrodkach Stowarzyszenia dla Rodzin, również w plenerach.

    "Bazę stanowi sztuka" - założenia projektu

    Projekt opiera się na systemowym podejściu do sztuki i sposobu jej poznawania, w którym zakłada się, że rozwój twórczy jest jednym z głównych filarów dobrego rozwoju dzieci i młodzieży oraz kształtowania wrażliwości społecznej na drugiego człowieka.

    Łączy w swoim zakresie takie obszary jak: rozwój kreatywności, umiejętności współpracy i wyrażania się, podejście arteterapeutyczne i włączające, ekologiczne, integrację osób z szacunkiem dla ich różnorodności.

    Projekt jest szczególnie ukierunkowany na poznanie dziedzictwa sztuki rodzimej i lokalnej, jak również tej światowej. Wzmacnia „korzenie” kulturowe uczestników i uczestniczek, które są jednym z elementów stabilizujących życie człowieka.

    Bazę stanowi sztuka: jej temat oraz odniesienia do niej.

    Sposób doświadczania sztuki opiera się na historii oraz współczesności, bycia zarówno odbiorcą, jak i twórcą oraz przedmiotem, jak również podmiotem działań.

    Warsztaty uwalniające ekspresję twórczą

    Trzonem projektu są zajęcia, które na każdym etapie mają na celu pozwolić doświadczyć sztuki i poznać jej formy poprzez ekspresję. Tematy z zakresu historii sztuki oraz podróż przez jej kolejne wieki stanowią pretekst do włączania uczestników i uczestniczek zajęć w kreatywne akcje oraz dialog i procesy współpracy.

    Tematyka sztuki jest przestrzenią umożliwiającą podejmowanie oraz rozwijanie takich zagadnień jak: otwartość, różnorodność, empatia. Pozwala to także na krytyczne przyjrzenia się historii z perspektywy sztuki i szukania nowych form rozwiązań np. w obszarze dostępności.

    Wiedza zdobywana będzie w procesach praktycznego doświadczania i eksperymentowania. Planujemy korzystanie zarówno z zasobów dostępnych na miejscu, w Warszawie – w tym wizyt między innymi w muzeach oraz dostępu wirtualnego. Dostęp wirtualny daje nam możliwość zapoznawania z kolekcjami zagranicznymi.

    Zakładamy możliwość uczestnictwa i organizacji także zajęć w formie zdalnej, podejmujących również wątek sztuki w czasach Internetu.

    Cele działań warsztatowych i animacji

    Ważnym elementem działań jest zadbanie o to, aby uczestniczki i uczestnicy poznali nie tylko zagadnienia dotyczące sztuki jako twórczości, ale również te z zakresu dziedziny jaką jest opieka nad sztuką, dbanie o dziedzictwo, kuratorstwo i muzealnictwo.

    Ideą projektu jest włączenie dzieci i młodzieży w doświadczanie sztuki oraz rozbudzenie w nich chęci do aktywnego uczestniczenia w niej – wskazanie możliwości włączenia w kulturę oraz zapewnienie momentów własnego spełnienia twórczego.

    Działania podejmowane w projekcie, są zaplanowane tak, aby przede wszystkim łączyć i wykorzystywać różne typy technik edukacyjnych oraz z zakresu sztuki, dając możliwość wyrażenia się artystycznie dla każdego niezależnie od kompetencji i umiejętności.

    Cel projektu opracowano na podstawie:

    - rozpoznanych potrzeb odbiorców, dokonanego przez Stowarzyszenie dla Rodzin,

    - aktualizacji diagnozy środowiska lokalnego,

    - wyraźnego braku na ten moment na terenie realizacji zajęć działań artystycznych będących polem swobodnej, twórczej ekspresji połączonej ze zdobywaniem wiedzy z zakresu historii sztuki czy działań muzealnych.

  • Socjoterapia drogą rozwoju

    Stowarzyszenie dla Rodzin prowadzi nabór do projektu „Socjoterapia drogą rozwoju” dofinansowanego ze środków z budżetu Województwa Mazowieckiego.

    Do kogo jest adresowany projekt:
    Dzieci i młodzież w wieku od 6-18 lat oraz ich rodzice i opiekunowie, mieszkący na terenie wojewodztwa mazowieckiego.
    Pierwszeństwo udziału mają: rodzice, którzy przeżywają trudności opiekuńczo-wychowawcze, rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej; rodziny, w których pojawił się problem alkoholowy; rodzice skierowani przez placówki partnerskie.

    Miejsce realizacji:
    Zespoły Psychologiczno-Terapeutyczne Stowarzyszenia dla Rodzin w Warszawie:
    ul. Ząbkowska 39 (Praga Północ), tel. 22 619 42 67 (placówka socjoterapeutyczna i opiekuńczo-wychowawcza)
    Nefrytowa 12 (Targówek), tel. 22 697 14 93
    oraz w terenie, a także w miarę potrzeby, w formie online, za pośrednictwem Internetu oraz telefonu.

    Zajęcia będą odbywać się 2-4 dni w tygodniu, w godzinach przedpołudniowych i popołudniowych oraz wybrane weekendy.

    W  ramach programu, uczestnicy mogą skorzystać bezpłatnych zajęć:

    Dzieci i młodzież
    - zajęcia socjoterapeutyczne w dostosowanych wiekowo grupach
    - Warsztaty umiejętności społecznych w dostosowanych wiekowo grupach
    - psychologiczne i pedagogiczne wsparcie indywidualne
    - zajęcia profilaktyczne
    - zajęcia opiekuńcze i wychowawcze dla dzieci
    - zajęcia metodą miniprojektową
    - aktywne spędzanie czasu wolnego
    - zajęcia w terenie, zajęcia integracyjne

    Rodzice i opiekunowie
    - konsultacje indywidualne
    - warsztaty umiejętności wychowawczych
    - zajęcia edukacyjne i treningowe

    Rodziny
    - zajęcia dla całych rodzin, w tym integracyjne spotkania rodzinne

    Dla każdego uczestnika przygotowywany jest indywidualny plan wsparcia.

    Założenia i cele:

    Dzieci i młodzież
    - wspieranie dzieci i młodzieży w prawidłowym rozwoju poprzez socjoterapię i profilaktykę
    - profilaktyka uzależnień
    - wyrównywanie deficytów, korygowanie mechanizmów osobowościowych i zachowania
    - nauka zasad funkcjonowania w grupie
    - wzmacnianie mocnych stron, poczucia wartości
    - budowanie poczucia własnej tożsamości
    - dostarczenie dzieciom i młodzieży dobrych doświadczeń, które będą ich zasobem w przyszłości

    Rodzina:
    - wspieranie rodziców i opiekunów w procesie wychowawczym
    - dostarczenie wiedzy z zakresu rozwoju i wychowania dziecka
    - wzmocnienie wiary we własne kompetencje wychowawcze
    - wzmocnienie więzi rodzinnej
    - wymiana doświadczeń pomiędzy rodzicami i opiekunami

    Informacje i zapisy:
    tel. 22 619 42 67, 696 509 924,
    e-mail:
    sdr.baza@gmail.com

    Jak dołączyć:
    1.Zgłoszenie do projektu.
    2.Spotkanie z konsultantem – psychologiem. Zakwalifikowanie do projektu (na podstawie ankiety kwalifikacyjnej
    3.Diagnoza i przygotowanie indywidualnego planu uczestnictwa dla dziecka i rodziny dopasowany do potrzeb rodziny.
    Etap konsultacyjny obejmuje najczęściej około trzech spotkań.

    Więcej o realizowanych zajęciach:

    1.Socjoterapia w grupach
    Zajęcia oparte na procesie, stałości, więzi, kształtowaniu umiejętności inter- i intra- personalnych. Zajęcia grupowe, maksymalnie 10-osobowe, o charakterze psychokorekcyjnym i socjoterapeutycznym, rozwijające umiejętności życiowe i społeczne, z wykorzystaniem różnorodnych technik i metod pozwalających na osiągnięcie założonych celów socjoterapeutycznych.

    Uczestniczenie w tego typu spotkaniach grupowych, pomaga w kryzysach rówieśniczych, osobistych, rodzinnych. Socjoterapia jest szansą na niwelowanie negatywnych doświadczeń z szkoły, domu, wśród rówieśników, wynikających z trudniejszego startu w szkole. W zajęciach kładzie się nacisk na rozwój, edukację, kształtowanie struktury osobowości, tożsamości poprzez udział w relacjach społecznych. Zawierają w sobie społeczny kontekst rozwoju i uczenia się. Zajęcia mają służyć między innymi: możliwości konstruktywnego odreagowania napięć; uczeniu się nowych umiejętności społecznych; pozwalają na doświadczenie i przeżycie korekcyjnych sytuacji; kompensację potrzeb, które są nie zaspokojone; doświadczeniu emocji i uczuć przyjemnych. W zależności od specyfiki uczestników, wykorzystują one elementy grup rozwoju osobistego, grup wsparcia, grup edukacyjno – rozwojowych, treningów umiejętności społecznych, treningów tematycznych.

    Zajęcia aktywnie realizują edukację z zakresu profilaktyki uzależnień. Jednym z głównych celów zajęć jest zainspirowanie dzieci w taki sposób, by jak najlepiej potrafiły się rozwijać oraz nauczyły się aktywnie uczestniczyć w grupie rówieśniczej, a później społecznej, jednocześnie nie popadając w uzależnienia w różnej formie.

    Prowadzenie grupy ściśle związane jest z zachodzącymi procesami grupowymi. Zajęcia prowadzone są w stałych grupach, dla uczestników o zbliżonym wieku. Grupy są mieszane pod względem płci i problematyki uczestników. Zajęcia odbywają się regularnie co najmniej raz w tygodniu.

    Do wieku dzieci młodszych dopasowywany jest specjalny program z adekwatną metodyką pracy. Wykorzystujemy w tych grupach więcej form zabawowych, edukacyjno - rozwojowych oraz twórczości własnej podopiecznych.

    Przykładowe tematy zajęć oparte na wzmacnianiu czynników chroniących u uczestników zajęć:
    - poprawna komunikacja w grupie,
    - nawiązywanie kontaktu z inną osobą,
    - podstawowe zasady w grupie, relacja rodzic – dziecko,
    - wzrost empatii i zdolności do decentracji,
    - role w rodzinie, grupie i poza nią, rozumienie społecznych norm zachowania,
    - umiejętność rozwiązywania problemów i podejmowania decyzji, przełamywanie własnych oporów,
    - podnoszenie poczucia świadomości siebie, poczucia godności,
    - wzmocnienie poczucia własnej wartości oraz sprawczości,
    - wyszukiwanie pozytywnych cech własnych i innych,
    - wyrażanie własnych potrzeb i emocji, ćwiczenie komunikacji emocjonalnej,
    - radzenie sobie z przeżywaniem złości i jej wyrażaniem, zmniejszanie reagowania agresywnego,
    - nauka odmawiania, nie ulegania presji grupy,
    - mechanizm uzależnienia, dbanie o własne zdrowie,
    - cierpliwość i wytrzymałość w oczekiwaniu na nagrodę (wytrzymałość na frustrację),
    - doskonalenie umiejętności radzenia sobie z własnymi lękami,
    - umiejętność redukowania konstruktywnego napięcia i stresu,
    - mechanizmy wpływu mediów, konstruktywne korzystanie z mediów społecznościowych

    2.Warsztaty umiejętności społecznych.
    Celem zajęć jest przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu. Dzieci w trakcie zajęć uczą się pozytywnego zachowania, jak można reagować na prowokację innych, w jaki sposób można obronić się przed zaczepką kolegów i koleżanek, jak radzić sobie z emocjami, zwłaszcza tymi negatywnymi, a także jak można, w sposób konstruktywny, rozwiązać konflikt. Dzieci w grupie mają możliwość nie tylko przećwiczenia nowo nabytych wzorców zachowania w realnych sytuacjach, zauważenia, że nie tylko one mają problem w kontaktach z innymi osobami (co przyczynia się do zmniejszenia poczucia wyobcowania), ale także mają możliwość udzielania i otrzymywania wsparcia i otrzymania informacji zwrotnych od innych osób z grupy.

    3. Praca metodą społeczności
    Zajęcia odbywają się na zasadach społeczności, którą tworzą dorośli (realizatorzy zadania) i dzieci. Umożliwiają one analizę różnych sytuacji w szerszym gronie, uczenie refleksji, autorefleksji, rozumienie sytuacji z punktu widzenia większej społeczności, przekazywanie ważnych informacji, podejmowanie istotnych decyzji oraz udzielanie wzmocnień pozytywnych uczestnikom. Każda osoba ma prawo wypowiedzenia się. Dzięki temu dzieci nabierają przekonania, że mogą mieć wpływ na różne sytuacje, negocjować w istotnych dla nich sprawach i rozwiązywać w konstruktywny sposób trudne sytuacje. Zajęcia zapewniają poczucie bycia członkiem większej, konstruktywnej grupy rówieśniczej i wspomagają poczucie bezpieczeństwa.

    4. Zajęcia profilaktyczne
    Zawierają szeroko rozumianą profilaktykę uzależnień od alkoholu i problemów społecznych, w tym związanych z przemocą, nowymi uzależnieniami behawioralnymi. Celem zajęć jest prewencja, przeciwdziałanie uzależnieniom. W trakcie zajęć uczestnicy zapoznają się z zagrożeniami, takimi jak na przykład: uzależnienia od substancji psychoaktywnych, uzależnieniami behawioralnymi, od alkoholu, przemoc rówieśnicza, stres, samookaleczenia. Wzrost świadomości zagrożeń i wynikających z nich konsekwencji, przyczynia się do zmniejszenia ryzyka częstotliwości ich występowania.

    5. Zajęcia metodą miniprojektową
    Metoda aktywnego włączania dzieci do planowania, działania oraz osiągania celu, czyli konkretnego rezultatu sukcesu, w charakterze edukacji poza formalnej. Grupa wspólnie z wychowawcą, wybierze zadanie do realizacji np. krótki film, foto reportaż, spektakl teatralny, eksperyment. Celem tego działania jest podniesienie kompetencji społecznych, w tym: wspólnego podejmowania decyzji, planowania i organizowania działań, współpracy, komunikacji bez przemocy, akceptowania i ustalania zasad współpracy. Zajęcia będą prowadzone w oparciu o metodę projektową, w 4 etapach pracy: przygotowanie, planowanie działań i działanie, publiczna prezentacja, wyciągnięcie wniosków/ewaluacja.

    6. Zajęcia integracyjne
    Zajęcia skierowane do podopiecznych. Podczas społeczności, podopieczni wraz z wychowawcami, wybierają miejsca gdzie chcieliby się wybrać na wycieczkę, następuje podział obowiązków - kto za co jest odpowiedzialnych (praca zespołowo - projektowa). Przykładowe rodzaje zajęcia w terenie: wyjścia kulturalne do kina, teatru, muzeum, domu kultury, itp. Są to także zajęcia z elementami ruchowymi, sportowymi oraz gry terenowe.

    7. Pomoc specjalistyczna, konsultacje psychologiczno - pedagogiczne
    Konsultacje psychologiczne oraz pedagogiczne mają na celu pogłębić diagnozę, kontakt z podopiecznym, wypracowywać indywidualne plany korekcyjne, uzyskiwać zmiany u podopiecznego i jego rodziny poprzez indywidualną pracę z nim i rodziną. Opierają się na metodyce pracy psychologa oraz pedagoga.

    8. Warsztaty umiejętności wychowawczych i elementy treningów
    Zajęcia grupowe, prowadzone są metodą warsztatową, z wykorzystaniem elementów wsparcia. Wykorzystujemy programy warsztatów umiejętności wychowawczych zatwierdzone przez Ministerstwo Edukacji, a także autorskie programy, wypracowane w czasie dotychczasowych zajęć. Celem zajęć jest wyposażenie rodziców w nowe umiejętności społeczne oraz doskonalenie już posiadanych. Danie rodzicom wsparcia, w zakresie wychowywania dzieci, rozwiązywania trudnych sytuacji. Zwiększenie wiary we własne możliwości bycia „wystarczająco dobrym rodzicem”. Znalezienie przez rodziców w sobie takich postaw, które ułatwiają im radzenie sobie z wychowywaniem dzieci. Zwiększenie umiejętności budowania więzi przez rodziców, z dziećmi i w całej rodzinie. Poprawa umiejętności radzenia sobie z własnymi indywidualnymi i małżeńskimi trudnościami tak, iż w mniejszym stopniu wpływają one negatywnie na wychowywanie dzieci. Forma ta, jest szczególnie przydatna dla rodziców, którzy mają trudności w porozumiewaniu się, jak również potrzebują poprawić swoją emocjonalną regulację, umiejętność rozwiązywania konfliktów, oraz zdolność radzenia sobie ze stresem. Zajęcia składają się z wykładu, ćwiczeń i dyskusji. Poruszane są konkretne sytuacje problemowe z życia.

    Co zyskują rodzice uczestniczący w zajęciach:
    - większą wiedzę, kompetencje, umiejętności rodzicielskie, opiekuńczo – wychowawcze;
    - poprawę funkcjonowania pod względem więzi, dobrego pełnienia ról rodzinnych, komunikacji, racjonalnych granic;
    - większą świadomość istoty mechanizmu uzależnienia i wiedza, jakie zachowania rodziców, mogą wzmacniać zagrożenie popadnięciem dzieci w uzależnienie, a jakie postawy, zachowania, mogą ustrzec przed uzależnieniem.

    Główna tematyka Warsztatów:
    - profilaktyka uzależnień behawioralnych – gry online, smartfony, korzystanie z mediów społecznościowych
    - praca nad kształtowaniem umiejętności uważnego słuchania dziecka
    - nauka rozpoznawania uczuć w kontaktach z dziećmi, nazywania ich, pogłębianie relacji z dzieckiem
    - ukierunkowanie myślenia na potrzeby i możliwości dzieci – czyli jak wzmocnić w dziecku jego naturalne możliwości i zdolności
    - umiejętność stawiania granic w sposób bezpieczny
    - motywowanie dziecka do aktywności i współpracy
    - rozwiązywanie konfliktów
    - porozumienie bez przemocy
    - chwalenie dziecka w sposób konstruktywny
    - wspomaganie dziecka w naturalnych fazach rozwoju, rozwijanie jego umiejętności

    9.Spotkania integracyjne rodzinne
    To spotkania przygotowywane razem z dziećmi oraz z chętnymi rodzicami. Zaplanowaliśmy co najmniej jedno spotkanie w półroczu. To czas na nawiązanie ze sobą relacji oraz wymianę doświadczeń.

    Projekt jest realizowany w okresie: 01.06.2020 r. – 15.12.2022 r.

    Zadanie dofinarnsowane ze środków z budżetu Województwa Mazowieckiego.

     Pliki:: placowka-wsparcia-dziennego-stowarzyszenie-dla-rodzin-plakat-a4

  • Poradnia Rodzinna Stowarzyszenia dla Rodzin

    Do kogo jest adresowany projekt:

    Mieszkańcy Województwa Mazowieckiego, rodziny z dziećmi, które przeżywają trudności opiekuńczo-wychowawcze, trudne lub kryzysowe sytuacje rodzinne i życiowe. Zapraszamy zwłaszcza rodziców, których dzieci albo są zagrożone umieszczeniem w pieczy zastępczej lub tam czasowo przebywają oraz rodziców zastępczych.

    Bezpłatna oferta:

    - specjalistyczna pomoc psychologiczno-pedagogiczna dla rodzin i jej członków (konsultacje, poradnictwo, terapia, formy pomocy interwencyjnej, coaching rodzicielski, asysta rodzinna, poradnictwo socjalne)
    - warsztaty umiejętności wychowawczych dla rodziców
    - grupy wsparcia dla rodziców
    - spotkania integracyjne dla rodzin z dziećmi

    Cel prowadzonych działań:

    Wzmocnienie potencjału rodzin, w tym ich samodzielności opiekuńczo – wychowawczej i życiowej tak, aby stanowiły naturalne i bezpieczne oparcie dla swoich członków, w tym szczególnie dla prawidłowego rozwoju dzieci.

    Pomoc świadczymy stacjonarnie w Zespołach Psychologiczno-Terapeutycznych Stowarzyszenia dla Rodzin w Warszawie oraz online.

    Miejsce realizacji:
    Zespoły Psychologiczno-Terapeutyczne Stowarzyszenia dla Rodzin w Warszawie:

    ul. Pszczyńska 26 m. 57 (Targówek), tel. 518 452 047, 22 253 49 47
    ul. Ząbkowska 39 (Praga Północ), tel. 22 619 42 67
    ul. Nowodworska 35 m. 51 (Białołęka), tel. 696 509 924
    ul. Nefrytowa 12 (Targówek), tel. 22 697 14 93

    Oraz online.

    Informacje i zapisy:

    tel. 696 509 924, 518 452 047
    e-mail: zapisy@sdr.org.pl

    Projekt jest realizowany w terminie od 01.07.2020 r. do 30.11.2022

    Zadanie dofinansowane ze środków z budżetu Wojewódz­twa Mazowieckiego.

     Pliki:: poradnia-rodzinna-stowarzyszenia-dla-rodzin-plakat-a4

  • Lokalny System Wsparcia na Targówku

    24.03.2021-31.12.2023

    W latach 2013-2015;  2015-2017 oraz  2018-2020 na terenie Dzielnicy Targówek, w obrębie obszaru wskazanego na mapie kumulacji problemów/terenów rewitalizowanych -Targówek Mieszkaniowy pięć organizacji pozarządowych zawiązało konsorcjum LSW TARGÓWEK. Liderem konsorcjum zostało Stowarzyszenie dla Rodzin.
    Głównym celem konsorcjum było stworzenie systemu  LSW w oparciu o istniejące placówki w celu przezwyciężania problemów dzieci i młodzieży, wyrównanie ich szans edukacyjnych
    i życiowych, wsparcie rodzin w pełnieniu właściwie swoich ról. Tworząc program LSW Targówek oparto się na wypracowanym i sprawdzonym autorskim programie „Systemowej profilaktyki przeciwdziałania problemom społecznym” jaki był wypracowywany od 2002 roku przez Stowarzyszenie dla Rodzin.
    Aktualnie realizowany projekt stanowi czwartą edycję LSW, kontynuację działań podjętych przez Konsorcjum LSW Targówek w 2013 roku.

    Obszarem objętym działaniami jest Targówek Mieszkaniowy oraz Targówek Fabryczny.
    Projekt poszerzony został także o niektóre działania, wypracowano nowe, dobre praktyki, włączono różnorodnych partnerów w tym nowe organizacje. Wzmocniono te działania, które według dokonanych ewaluacji były skuteczne, w tym zintensyfikowano pracę na rzecz dziecka i rodziny oraz środowiska lokalnego związaną z łączeniem różnych ofert, z wykorzystaniem lokalnego potencjału istniejących osób i placówek.
    Zadanie jest realizowane w okresie 24.03.2021-31.12.2023 przez konsorcjum  5 organizacji pozarządowych, działających na terenie Targówka, na rzecz jego mieszkańców:

    • Stowarzyszenie dla Rodzin (Lider konsorcjum od 2013 roku),
    • Zarząd Mazowieckiego Oddziału Wojewódzkiego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci (członek konsorcjum od 2013 roku),
    • Kolejka Marecka Stowarzyszenie Obrony Pozostałości Warszawy,
    • Stowarzyszeniem Przyjaciół SP nr 58 DOGONIĆ MARZENIA,
    • Stowarzyszenie Centrum Informacji Społecznej.

    Lider konsorcjum opracował pisemną diagnozę środowiska lokalnego Targówka Mieszkaniowego i Fabrycznego.

    Działania i  zadania  zostały dopasowane do zdiagnozowanych potrzeb odbiorców i środowiska lokalnego. Realizowane są w ścisłej współpracy z partnerami projektu:

    • Szkołą Podstawową nr 28 im. Stefana Żeromskiego. (ul. Gościeradowska 18/20)
    • Szkołą Podstawową  nr 114 z Oddziałami Integracyjnymi im. Jędrzeja Cierniaka
      (ul. Remiszewska 40)
    • Szkołą Podstawową nr 58 im. Tadeusza Gajcego z oddziałem dwujęzycznym
      (ul. Mieszka I)
    • Szkołą Podstawową nr 377 im. majora Henryka Dobrzańskiego „Hubala”
      (ul. Trocka 4)
    • Ośrodkiem Pomocy Społecznej w Dzielnicy Targówek
    • Poradnią Psychologiczno – Pedagogiczną przy ul. Odrowąża
    • Biblioteką przy ul. Św. Wincentego
    • Urzędem Dzielnicy Warszawa Targówek m. st. Warszawy
    • Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie.
    • Służbą Kuratorską

    Projekt łączy i wykorzystuje różne typy działań w sposób kompleksowy: edukacyjne
    (w tym  pozaszkolne), profilaktyczne, opiekuńczo-wychowawcze, korekcyjne, specjalistyczne, socjalne, pedagogiki i animacji ulicy / podwórkowej (ze wzmacnianiem lokalnych liderów), asystentury rodzinnej, działania społeczno – kulturalne, sportowe, artystyczne, turystyczne, rekreacyjne (w tym na bazie oferty m. st. Warszawy), upowszechniania nauki, poradnictwa socjalnego (korzystanie z poradnictwa  prawnego u organizacji współdziałających), psychologiczne (np. w  zakresie relacji rodzinnych, komunikacji, ról w rodzinie, wartości
    w rodzinie) i pedagogiczne (np. w zakresie poprawności rozwoju poznawczo – społecznego dziecka, właściwych oddziaływań wychowawczych, sprawowania opieki nad dziećmi, umiejętności rozwiązywania konfliktów w rodzinie, trudności wychowawczych i sposobów ich rozwiązywania),  wzmacnianie uczniów zdolnych.

    Zajęcia prowadzone są w środowisku otwartym oraz w bazie lokalowej placówek z LSW. Realizujemy formy wyjazdowe, w tym wyjazd weekendowy jako kontynuacja całorocznej pracy socjoterapeutycznej i profilaktycznej.

    Adresatami bezpośrednimi są rodziny, dzieci, młodzież, rodzice lub opiekunowie prawni, zagrożeni wykluczeniem społecznym; żyjąca w izolacji społecznej, z tendencją do pozostawania poza instytucjonalnym systemem wsparcia.

    Minimum 350 dzieci i młodzieży w intensywniejszej opiece w zadaniu, oraz ponad 800 biorących udział w sporadycznych działaniach, dzieci w wieku 6-18 lat, zamieszkująca lub przebywająca w obszarach zagrożonych wykluczeniem społecznym, objętych Lokalnym Programem Rewitalizacji na Targówku Mieszkaniowym oraz Fabrycznym,

    Odbiorcami są również rodziny w tym rodzice / opiekunowie prawni – co najmniej 350 osób, oraz inni rodzice ze środowiska włączający się do form animacyjnych czy korzystający
    z zajęć edukacyjnych.

    Staramy się zespolić działania już realizowane na terenie środowiska lokalnego LSW, aby  jak najskuteczniej i efektywnie przyczyniać się do pozytywnej zmiany u uczestników, między innymi w zakresie: wzmocnienia więzi w rodzinie, lepszego radzenia sobie z problemami opiekuńczo – wychowawczymi przez rodziców, poprawy funkcjonowania społecznego oraz umiejętności interpersonalnych, wzmocnienia rozwoju emocjonalnego, poznawczego, społecznego, moralnego dzieci i młodzieży.

    Działania realizowane w projekcie zostały  zaplanowane z uwzględnieniem zasobów i potencjału (ośrodków,  instytucji, osób), które już działają w środowisku lokalnym LSW niniejszego projektu.

    Duży nacisk kładziemy na budowanie dobrej współpracy między różnymi osobami z placówek publicznych  i niepublicznych dlatego w projekcie znajduje się szereg działań opartych na współdziałaniu i realizowaniu form wsparcia razem.

    Uwzględniliśmy różne działania wspierające (łączenie we współpracy różnych osób, budowanie wspólnego planu pomocy dziecku i rodzinie, zwiększanie przepływu informacji, tworzenie systemowej pomocy dziecku i rodzinie) tworzenie lokalnego systemu wsparcia w mikrośrodowisku.

    Zaangażowaliśmy w tworzenie LSW społeczność lokalną, np.: mieszkańców, sąsiadów, spółdzielnie, radę osiedla.

    Organizujemy  integrujące działania  wokół podwórek, parków, placów zabaw, placówek, itp.

    Poprzez współdziałanie i spotkania interdyscyplinarne tworzymy lokalne zespoły na rzecz rozwiązywania trudnej sytuacji dzieci i młodzieży oraz ich rodzin, w skład których wchodzą np. wychowawcy z placówek, pedagog ulicy, asystent rodzinny, pedagog / psycholog szkolny (czasem dyrektor szkoły), pracownik OPS, psycholog z Poradni Publicznej, kurator sądowy lub społeczny.

    Główne cele zadania

    1. Wyrównywanie szans edukacyjnych i społecznych dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat, i zwiększanie kompetencji opiekuńczo-wychowawczych ich rodzin.

    Cele operacyjne.

    Umożliwienie uczestniczenia w pozytywnych grupach rówieśniczych, działaniach społecznościowych, grupach rozwojowych, działaniach grupowych, aktywnym spędzaniu czasu wolnego, działaniach integracyjnych, uwzgledniających uczenie się i ćwiczenie kompetencji społecznych.

    Zwiększenie kompetencji społecznych i opiekuńczo-wychowawczych rodziców dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat.

    Rozwój współpracy instytucji publicznych, organizacji pozarządowych i innych ważnych miejsc dla społeczności lokalnej w ramach Lokalnego Systemu Wsparcia na danym terenie.

    Podniesienie skuteczności docierania do rodzin zagrożonych wykluczeniem społecznym.

    Poprawa warunków rozwoju: poznawczego, społecznego, emocjonalnego, moralnego oraz wzmocnienie potencjału dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat.

    Poprawianie dostępu do informacji i wiedzy o formach pomocy i innych zajęciach na rzecz dzieci, młodzieży, rodzin realizowanych w środowisku lokalnym LSW.

    Projekt i zajęcia realizować będą zarówno specjaliści z wielorakim doświadczeniem psychologiczno –  pedagogicznym, społecznym, z wieloletnią praktyką w pracy z podobnymi grupami odbiorców, instruktorzy jak i wolontariusze.

    Projekt zawiera w sobie również nowatorskie działania i podejście do pracy w systemie środowiska lokalnego:

    – Budowanie współpracy merytorycznej między realizatorami, specjalistami
    z różnych  konsorcjów.

    – Włączenie do projektu zintensyfikowanych działań animujących środowisko lokalne, w tym w oparciu o już istniejącą bazę zajęciową oraz o nowe animacje podwórkowe.

    – Włączenie pracy asystentury rodzinnej przy zespole realizatorów w Konsorcjum.

    – Formy klubu młodzieżowego opartego na aktywności młodzieży oraz zintensyfikowanie form pomocy dla młodzieży i ich rodzin.

    – Kontynuowanie nowej roli – funkcji „przewodnika” / „coucha” dziecka i rodziny w LSW według autorskiego programu – pomoc będzie wtedy bardziej zintegrowana, z wykorzystaniem istniejących zasobów środowiska lokalnego, z dopasowaniem do rzeczywistych potrzeb konkretnego uczestnika.

    – Kontynuowanie formy Forum – spotkań osób (z różnych instytucji i ośrodków) zaangażowanych w tworzenie LSW na Targówku.

    – Kontynuowanie rozszerzonego „Internetowego Informatora Lokalnego – Gdzie szukać pomocy” i informatorni, których zadaniem jest udrożnienie przepływu informacji o dostępnych formach pomocowych i aktywnościach w środowisku LSW dla Dzielnicy Targówek, dostępnego dla wszystkich mieszkańców.

    – Kontynuowanie i rozszerzenie systemu współdziałania kadry w rozwiązywaniu problemów dziecka i rodziny w środowisku (spotkania interdyscyplinarne, kliniczne, superwizje).

    – Oparcie się na kompleksowym systemie pomocy obejmującym pomoc: osobie indywidualnej, parze (np. rodzicom, diadzie dziecko – rodzic), rodzinie, w obrębie małej grupy (np. socjoterapeutycznej, podwórkowej), w strukturze dużej grupy (np. spotkania społeczności uczestników, animacje) na poziomie społeczności lokalnej, w kontekście całego miasta.

    Realizatorzy zajęć w projekcie

    Do realizacji zajęć bezpośrednio z dziećmi i młodzieżą zatrudniane są osoby
    z przygotowaniem, psychologicznym, pedagogicznym, społecznym z dodatkowymi kwalifikacjami i doświadczeniem w zakresie pracy streetworkerskiej, socjoterapeutycznej, edukacyjnej, terapii pedagogicznej, specjaliści w zakresie diagnostyki, nauczyciele przedmiotów, osoby posiadające kwalifikacje, instruktorzy do zajęć teatralnych, sportowych, artystycznych, np. plastycznych, filmowych. Mają przygotowanie zarówno do pracy indywidualnej jak i grupowej.

    Do prowadzenie zajęć z rodzicami osoby z psychologicznym lub pedagogicznym przygotowaniem z dodatkowymi kwalifikacjami z zakresu pracy systemowej lub terapeutycznej z rodzinami, edukatorzy, trenerzy warsztatów oraz z doświadczeniem wieloletnim w pracy.

    W zadanie zaangażowane są osoby, psycholodzy z wieloletnim doświadczeniem pracy z trudną młodzieżą, z dziećmi sprawiającymi problemy wychowawcze oraz z ich rodzicami, rodzinami, z przygotowaniem klinicznym, w prowadzeniu form zarówno indywidualnych jak i grupowych, społecznościowych, streetworersich, którzy mają doświadczenie w pracy zarówno
    w placówkach niepublicznych – organizacjach pozarządowych jak i publicznych,
    np. oświatowych, znają bardzo dobrze system pomocowy dziecku i rodzinie jaki funkcjonuje w naszym kraju, a także w środowisku, w którym realizujemy zadanie. Superwizorzy mają wieloletnie doświadczenie w pracy w tematach superwizowanych, uprawnienia do prowadzenia superwizji, doświadczenie w pracy w różnych placówkach, różnych środowiskach, doświadczenie w prowadzeniu superwizji.

    Dane kontaktowe.
    Konsorcjum organizacji do projektu  „Lokalny System Wsparcia na Targówku”

    Informatornia: Stowarzyszenie dla Rodzin „Zespół Zacisze”
    ul. Pszczyńska 26 m. 57; 03-690 Warszawa

    Biuro projektu: Stowarzyszenie dla Rodzin „Zespół Nefrytowa”
    ul. Pszczyńska 12; 03-680 Warszawa

    tel. 22/ 253 49 47; 518 452 047, 571 258 723

    e-mail: lswtargowek.waw@gmail.comlsw.zapisy@gmail.com

    www.infotargowek.org

    Koordynator główny projektu: Anna Szymczak, (psycholog, psychoterapeuta, trener warsztatów, nauczyciel dyplomowany, z kwalifikacjami z zakresu zarządzania oświatą).

  • Projekt „Nowa Baza”

    NOWA BAZA to partnerska inicjatywa na rzecz dzieci i młodzieży i ich rodzin zamieszkujących tereny rewitalizowane dzielnicy Praga Północ. Obejmuje on swoimi oddziaływaniami trzy podobszary: Nową i Starą Pragę oraz Szmulki.

    NOWA BAZA – CO I DLA KOGO ROBIMY?

    WSPÓLNIE DZIAŁAMY NA RZECZ DZIECI I MŁODZIEŻY I ICH RODZIN

    NOWA BAZA łączy i wykorzystuje różne typy działań, kierowane do dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat, takie jak: działania edukacyjne, profilaktyczne, opiekuńczo-wychowawcze, korekcyjne, specjalistyczne, rozwijające pasje, zainteresowania, talenty i inne, oraz stara się włączać w jak najszersze spektrum działań rodziny podopiecznych.

    NOWA BAZA to zespół zintegrowanych działań wspierających, które zostały zaplanowane tak, aby dać dzieciom i młodzieży z dzielnicy swoistą BAZĘ do prawidłowego i jak najlepszego rozwoju.

    NOWA BAZA to także miejsce spotkań różnych partnerów oraz ich podopiecznych, gromadzenia ważnych danych i innych zasobów, które służyć mają jako potencjał dla rozwoju środowiska społecznego, budujących nową jakość komunikacji pomiędzy przedstawicielami organizacji pozarządowych, instytucjami i partnerami konsorcjum.

    NOWA BAZA - KIM JESTEŚMY?

    Projekt NOWA BAZA zakłada udział praktycznie wszystkich organizacji aktywnie działających na terenie objętym wsparciem.

    Projekt Nowa BAZA stanowi Lokalny System Wsparcia (LSW), czyli kompleksowy system wsparcia w rozwoju dla dzieci i młodzieży z terenu Pragi Północ, stworzony przez organizacje z wieloletnim doświadczeniem w pracy z dziećmi i młodzieżą praską.

    ORGANIZACJE WCHODZĄCE W SKŁAD KONSORCJUM:

            Kościół Armii Zbawienia w Rzeczypospolitej Polskiej (skrótowo we wniosku: Armia Zbawienia); ul. Ząbkowska 13/13
    Stowarzyszenie Dla Rodzin
    ul. Nefrytowa 12
        Stowarzyszenie Grupa Pedagogiki i Animacji Społecznej Praga Północ – GPAS (skrót: GPAS); ul Inżynierska 3 lok 2/3
    Stowarzyszenie Katolicki Ruch Antynarkotyczny KARAN (skrót: KARAN)
    ul.: Targowa 64, Grodzieńska 65
    Znalezione obrazy dla zapytania caritas oddział warszawsko praski logo Caritas Diecezji Warszawsko-Praskiej (skrót: CARITAS)
    ul. Kawęczyńska 49
            Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju i Pomocy Q Zmianom (skrót: Stowarzyszenie Q Zmianom); ul. Wileńska 13/21
           Zarząd Mazowieckiego Oddziału Wojewódzkiego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci (skrót: TPD); ul. Marszałkowska 34/50, Kredytowa 1a/13

    SZKOŁY PARTNERSKIE:

    • Szkoła Podstawowa nr 395 im. Rotmistrza Witolda Pileckiego
    • Szkoła Podstawowa nr 354 im. Adama Asnyka
    • Szkoła Podstawowa nr 30 im. Powstańców 1863 r.
    • Szkoła Podstawowa nr 73 im. Króla Stefana Batorego
    • Szkoła Podstawowa nr 50 im. Królowej Jadwigi
    • Szkoła Podstawowa nr 127 im. Henryka Sienkiewicza
    • Szkoła Podstawowa nr 258 im. Jakuba Jasińskiego

    PARTNERZY WSPIERAJĄCY:

    • Dom Kultury TU Praga
    • Ośrodek Pomocy Społecznej w Dzielnicy Pragi Północ
    • Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna nr 5
    • Zarząd Dzielnicy Praga Północ Miasta St. Warszawy
    • Oratorium im. św. Jana Bosko
    • Zespół Kuratorskiej Służby Sądowej
    • Teatr BAJ
    • Centrum Wspierania Rodzin Rodzinna Warszawa
    • Fundacja Twoja Pasja
    • Fundacja Legii
    • Stowarzyszenie "Mierz Wysoko"
    • Muzeum Warszawskiej Pragi
    • Konsorcjum Wsparcie w Starcie
    • Konsorcjum Kluby Przyjazne Rodzinom
    • Konsorcjum Pozytywna Integracja Społeczna

    Biura organizacji:

    • Lokal GPAS - Inżynierska 3 lok 2/3
    • Lokal Stowarzyszenia Dla Rodzin - Nefrytowa 12
    • Lokal Armii Zbawienia - Ząbkowska 13/13
    • Lokal Q Zmianom - Wileńska 13/21
    • Lokal Caritas - Kawęczyńska 49
    • Lokale TPD - Marszałkowska 34/50, Kredytowa 1a/13

    Projekt realizowany jest w okresie wrzesień 2018 – grudzień 2020 i współfinansowany jest ze środków Miasta Stołecznego Warszawa.

    Więcej informacji: www.facebook.com/nowabaza

    Kontakt w sprawie projektu:

    Emilia Grabowska

    e-mail: e.grabowska@qzmianom.org

    Tomasz Szczepański

    e-mail: t.szczepanskinowabaza@gmail.com

    Projekt „Nowa Baza”
    dofinansowany jest ze środków Miasta Stołecznego Warszawy

  • Kluby przyjazne rodzinom

    Projekt „Kluby przyjazne Rodzinom” to oferta bezpłatnych zajęć skierowanych do rodzin z dziećmi w wieku od 0 do 6 lat, zamieszkałych na terenie Dzielnicy Praga Północ.
    „Kluby przyjazne Rodzinom” to miejsca, gdzie rodzice mogą przyjść z małymi dziećmi, napić się herbaty z innymi rodzicami, spędzić czas w miłej, przyjaznej atmosferze, podzielić się swoimi doświadczeniami, wyzwaniami i sukcesami dnia codziennego, zasięgnąć porady specjalistów, skorzystać z infrastruktury przystosowanej do potrzeb maluchów, wspólnie pobawić się, atrakcyjnie spędzić czas poza domem, poznając inne rodziny oraz zapewniając swoim pociechom zrównoważony rozwój. Strona projektu:

  • Specjalistyczna placówka wsparcia dziennego Stowarzyszenia dla Rodzin w Dzielnicy Praga – Północ m.st. Warszawy

    Nazwa projektu: "Specjalistyczna placówka wsparcia dziennego Stowarzyszenia dla Rodzin w Dzielnicy Praga – Północ m.st. Warszawy"

    Siedziba placówki: Zespół Psychologiczno – Terapeutyczny „Ząbkowska” ul. Ząbkowska 39 m 1,2 Warszawa tel. 22 6194267.

    Placówka przeznaczona jest dla dzieci i młodzieży oraz ich rodzin, którzy potrzebują wsparcia w zakresie radzenia sobie z nauką szkolną, w tym potrzebują fachowej pomocy terapeuty pedagogicznego, psychologa, logopedy oraz potrzebują wsparcia w zakresie radzenia sobie w kontaktach społecznych, rodzinnych, z emocjami itp.

    Każde dziecko ma przygotowany zindywidualizowany program korzystania z pomocy placówki, może korzystać z zajęć indywidualnych, grupowych, zajęć aktywnego spędzania czasu wolnego, a jego rodzice, rodzina mogą korzystać z psychologicznej pomocy rodzinom i z innych form edukacyjnych. Placówka działa między godziną 9 a 20 w dni powszednie. Zajęcia mogą być prowadzone zarówno na terenie placówki jak i w terenie. W niektóre weekendy organizowane są dodatkowe zajęcia.

    Cechą charakterystyczną naszej placówki jest duża liczba zajęć prowadzonych indywidualnie z podopiecznym, czego nie ma w innych placówkach na terenie Pragi – Północ.

    Przyjmujemy dzieci od 3 r.ż. Obowiązuje specjalny system naboru – o zasadach przyjmowania do placówki informację można otrzymać pod telefonem naszego ośrodka przy ul. Ząbkowskiej 39 w Warszawie. Nabór prowadzimy w sposób ciągły w miarę posiadanych miejsc. Placówka posiada do 30 miejsc. O przyjęciu bądź nie przyjęciu do placówki decyduje zespół kadry wraz z dyrektorem, nie ma odwołań od decyzji dyrektora. Nie mamy rejonizacji, z zajęć mogą korzystać u nas zarówno dzieci z terenu Warszawy jak okolicznych miejscowości. Zajęcia w ramach tej placówki są bezpłatne.

    Formy zajęć:

    • Zajęcia socjoterapeutyczne, terapeutyczne.
    • Pomoc w nauce, wyrównywanie braków szkolnych, korekcyjne, kompensacyjne, w szczególności terapię pedagogiczną.
    • Zajęcia logopedyczne.
    • Realizuje indywidualne programy korekcyjne, psychokorekcyjne lub psychoprofilaktyczne,
    • formy zajęć opiekuńczo – wychowawczych prowadzone indywidualnie i grupowo,
    • Indywidualny kontakt z podopiecznym dostosowany do jego potrzeby.
    • Zajęcia instruktorskie rozwijające zainteresowania podopiecznych, aktywizujące ich a także stanowiące formę spędzania czasu wolnego (np. o charakterze plastycznym, muzycznym parateatralnym, sportowym).
    • Wspólne obchodzenie świąt, wprowadzanie tradycji kultury polskiej.
    • Wspólne obchodzenie ważnych dni dla podopiecznych jak urodziny, imieniny, dzień dziecka itp.
    • Zajęcia o charakterze zabawowym jak Andrzejki, bale karnawałowe itp.
    • Diagnoza sytuacji dziecka w kontekście jego rodziny, diagnoza jego potrzeb, możliwości, predyspozycji itd., na poziomie poznawczym, emocjonalnym i społecznym a także w odniesieniu do środowiska wychowawczego.
    • Współpraca z rodzinami podopiecznych.
    • Pomoc psychologiczna rodzinom, rodzicom lub innym opiekunom dziecka.

    Realizatorzy projektu
    Zadanie realizują profesjonaliści, psycholodzy, pedagodzy, z kwalifikacjami zgodnymi z Ustawą z dnia 09.06.2011 o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, specjaliści, posiadający dodatkowe kwalifikacje i wieloletnie doświadczenie w pracy z dziećmi, młodzieżą i rodzinami potwierdzone dokumentami (psycholodzy, pedagodzy, socjoterapeuci, terapeuci itd.) jak i wspomagają ich przeszkoleni wolontariusze.

    Doświadczenie Stowarzyszenia w prowadzeniu placówekKadra, od samego początku działania (1991) na Pradze Północ wypracowała programy, formy działań tak, iż są dopasowane do potrzeb dzieci i młodzieży. Od początku prowadzimy działania również w formie niepublicznej placówki specjalistycznej socjoterapeutycznej, kiedyś zarejestrowanej w Kuratorium Oświaty, później w rejestrze Wojewody Mazowieckiego – obecnie przekształcanej w specjalistyczną placówkę wsparcia dziennego, zgodnie z nową ustawą. Mamy już kolejne pokolenia podopiecznych u których zaszły pozytywne zmiany, którzy podjęli właściwie role społeczne (rodzina, praca) a przede wszystkim są lepszymi rodzicami.

    Co roku staramy się dodawać kolejne elementy pracy, dodawać nowe technik i metody, dzięki czemu udało nam się już zbudować wielokierunkowy system pracy nastawiony na cała rodzinę, dzięki czemu mamy szansę mieć trwałe efekty. Mamy również doświadczenia w pracy w innych dzielnicach Warszawy.

    Zbudowaliśmy współpracę z innymi instytucjami i organizacjami w Dzielnicy, staramy się aktywnie brać udział w spotkaniach, planowaniu działań na poziomie Dzielnicy, czy przygotowywaniu programów na poziomie Warszawy.

  • Program stażowy i wolontaryjny

    Studenci na terenie naszych placówek mogą odbywać staże i praktyki. Pomagają nam w pracy z dziećmi i młodzieżą w charakterze wolontariuszy.

    Z każdym wolontariuszem zawierany jest kontrakt na rodzaj współpracy, jej zakres i czas. Jest to minimum: jeden raz w tygodniu przez jeden semestr szkolny oraz udział w comiesięcznych spotkaniach superwizyjno – szkoleniowych.
    Mamy kilkudziesięciu wolontariuszy w ciągu roku, którzy współpracują z nami od dwóch lat.
    Wolontariusze realizowali własny projekt, wzbogacający działania stowarzyszenia. Zawiera on różne formy spędzania czasu wolnego. Zajęcia fotograficzne, kulinarne, angielski, parateatralne, muzyczne, dziennikarskie z wydawaniem gazetki, turystyczne, sportowe, wyjazdy socjoterapeutyczne itd.

    Realizowaliśmy też dodatkowy szkoleniowy projekt dla wolontariuszy, który zawierał między innymi szkolenia z zakresu umiejętności wychowawczych oraz szkolenia praktyczne.

Przewiń do góry